İşletmelerin tehlike sınıfına uygun olarak tesis edilen yangın hidrant sistemleri, proje gerekliliklerine göre yer altı veya yer üstü borulama ile kurulabilmektedir. Tesis içinde bulunan yapılarda oluşabilecek yangınlarda otomatik sistemlere destek olarak kullanılabildiği gibi, dış sahada oluşabilecek yangın durumlarında erken safhada müdahale için de kullanılabilmektedir. İtfaiye ekipleri bu ekipmanlar aracılığı ile bina içi soğutma işlemleri ve yangının çevreye taşmasını önleme çalışmalarını gerçekleştirebilmektedir.

Suyun ne kadar basınçla baskılanacağı ve aktif hale geldiğinde nasıl kullanılacağı, boru çaplarının ne kadar olması, hangi ölçülerde daha iyi verim alınabileceği, su debisinin en az kaç olması, ne kadar alana kaç adet hidrant yerleştirilmesi gerektiği ve ana su kaynağına nasıl bağlanılacağı gibi teknik detaylar dikkate alınarak NFPA 14 (Standard for the Installation of Standpipe and Hose Systems), NFPA 24 (Standard for the Installation of Private Fire Service Mains and Their Appurtenances), TS EN 14384 (Yer Üstü Yangın Hidrantları) ve TS EN 14339 (Yer Altı Yangın Hidrantları) standartları göre Yangın Hidrant Sistemi tasarımı, projelendirmesi ve bilgisayar tabanlı hidrolik hesaplarının yapılması gerekmektedir.

Resmi Gazetenin 19.12.2007 gün ve 26735 sayılı sayısında yayınlanan “Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik” gereği hidrantların, bölgedeki yangın riskine göre hesaplanması gereken birbirlerine yakınlıkları;

• Hidrantlar arası uzaklık çok riskli bölgelerde 50 metre, riskli bölgelerde 100 metre, orta riskli bölgelerde 125 metre ve az riskli bölgelerde 150 metre alınır.
• Normal şartlarda hidrantlar, korunan binalardan ortalama 5 ile 15 metre kadar uzağa yerleştirilir.
• Hidrant sistemine suyu sağlayan boru donanımında ring sistemi mevcut değil ise, kullanılabilecek en düşük borunun çapının 100 mm olması ve hidrolik hesaba göre belirlenmesi gerekir.
• Sistemde kullanılacak hidrantların, ilgili Türk Standartlarına uygun yerüstü yangın hidrantı olması gerekir. Hidrant sisteminde, hidrant yenilenmesini ve bakım işlemlerinin yapılmasını kolaylaştıracak uygun noktalarda ve yerlerde yeraltı veya yerüstü veyahut hem yeraltı ve hem de yerüstü hat kesme vanaları temin ve tesis edilir.
  
  

Yangın Hidrant Sistemi dizayn debisinin en az 1900 lt/dk olması şartı bulunmaktadır. Debi, binanın tehlike sınıfına göre yönetmelik ve standartların belirlediği düzeyde arttırılabilmektedir. Yine koruma süresi ve buna bağlı su kaynağı ihtiyacı da yönetmelik ve uluslararası standartlara göre belirlenmektedir. Hidrant çıkışında ise en az 700 kPa (7 bar) basınç olması gerekmektedir. Sistemin sağlıklı ve güvenilir bir şekilde çalışabilmesi için bu hesapların uzman kişiler tarafından yapılması ve sahada deneyimli personeller tarafından uygulanması gerekmektedir.

“Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik” gereği yapıların yangından korunmasında, ilk müdahalede söndürülemeyen yangınlara dışarıdan müdahale edebilmek için mümkün olduğunca yapının veya binanın bütün çevresini kapsayacak şekilde tesis edilecek hidrant sistemi bünyesinde yerleştirilecek hidrantların, itfaiye ve araçlarının kolay yanaşabileceği ve bağlantı yapabileceği şekilde düzenlenmesi gerekmektedir. Hidrant sisteminin tesis etme zorunluğu olan alanlar, yönetmelik Madde 95’te belirtilmiştir. Bu maddeye göre aşağıdaki alanlarda yangın hidrant sistemi zorunludur.

• İçerisinde her türlü kullanım alanı bulunan ve genel yerleşme alanlarından ayrı olarak planlanan yerleşim alanlarında yapılacak binaların taban alanları toplamının 5000 m2’den büyük olması halinde dış hidrant sistemi yapılması mecburidir.
• Her türlü binada, açık arazide, tesiste, sokakta, caddede, meydan ve alanda dış hidrant sistemi yapılır.
• Sorumluluk bölgelerinde hizmette bulunan araçların giremeyeceği veya manevra yapamayacağı, ulaşım imkânı olmayan yerleşim mahalleri olan belediyeler, buralarda meydana gelebilecek yangınlara etkili bir şekilde müdahale yapılabilmesi bakımından, bu yerleşim yerlerinin uygun yerlerine yerüstü yangın hidrantları veya pompa ile teçhiz edilmiş yeterli kapasitede yangın havuzları ve sarnıçları yaptırmak mecburiyetindedir.
  
  

Sistemin Çalışma İlkeleri

Hidrantlar dökme demir gövde, vana, vanaya kumanda eden mil, otomatik boşaltma donanımı (çek valf) ve hortum bağlantı rakorlarından meydana gelmektedir. Hidrantlarda su kullanma işi bittikten sonra hidrant içinde kalan su, çek valf ile otomatik olarak boşalmakta ve hidrant dona karşı korunmaktadır. Ayrıca, hidrant hattı kazı derinliği montaj yapılan bölgedeki don derinliğine göre ayarlanarak dona karşı korunmaktadır. (bknz. Türkiye Don Derinliği Haritası)

Yapıların dış tarafına yerleştirilen yangın hidrant sistemi ile direkt olarak hortum bağlanabilmekte ve/veya itfaiye araçlarına su takviyesi yapılabilmektedir. Hidrant çıkış ağzı çapı ölçülerindeki yangın hortumları hidrantların hemen yanına yerleştirilecek yangın dolaplarında muhafaza edilmektedir.

Hidrant açma anahtarı ile mil çevrilerek hidrantın açılıp kapanması sağlanmaktadır. Saat yönünün tersine çevrilerek açılması, saat yönünde çevrilerek kapanması yapılmaktadır. Açma-kapama işlemleri esnasında çok hızlı çevirme yapılmamalıdır. Hidrant kullanılacağı zaman mutlaka zincirli kapaklar sökülüp hortum takıldıktan sonra açılmalıdır. Hidrantın tam olarak kapanabilmesi için anahtar ile tamamen kapatılmış olması gerekmektedir. Yetkili personel dışında kullanımının yasaklanması son derece önemlidir. Su kaynağının boşuna akması ve belirli bir yüksek basınçla gelen suyun, profesyonel itfaiyecilik eğitimi almamış kişilere zarar verme ihtimali bulunmaktadır.

Sistemin Çeşitleri

Hidrant çeşitleri temel olarak yer altı yangın hidrantı ve yerüstü yangın hidrantı olmak üzere iki türde imal edilmektedir. TS EN 1074-6, TS EN 14384 ve TS EN 14339 standartlarına göre üretilen yangın hidrantları uluslararası standartlara sahiptir.

Yer Üstü Yangın Hidrantı

Hidrant gövdesi ve 2 ayrı su alma ağızları zeminin üstünde olan hidrant türüdür. EN 14384 standardına göre tasarlanmakta ve üretilmektedir. Hidrant, vanayı kumanda eden mil, otomatik boşaltma vazifesi gören yaylı çek valf, ana gövdeyi oluşturan döküm parçalar ve hortum bağlantı rakorlarından meydana gelmektedir. Farklı L boyunda ya da uzunluklarda üretilebilmektedir. Kullanıldıktan sonra hidrantta kalan su çek valf ile serbest bırakılmaktadır. Hidrant, soğuk havalarda kapatılmalıdır. Bu sayede içindeki su donmaya maruz kalmaması için siboplardan tahliye edilmektedir. Hidrant açma anahtarı yardımıyla mil kumanda edilerek açma kapama işlemi gerçekleştirilmektedir. Yer üstü yangın hidrantları, fabrikalarda, depolarda, endüstriyel tesislerde bina çevrelerinde yangına hassas ormanlık arazilerde ve yerleşim bölgelerinde itfaiyenin su temini için kullanılmaktadır.

Yer Altı Yangın Hidrantı

Hidrant gövdesi ve su alma ağızları zeminin altında, su alma ağzı tek olan hidrant türüdür. EN 14339 standardına göre tasarlanmakta ve üretilmektedir. Hidrant, vanayı kumanda eden mil, otomatik boşaltma vazifesi gören yaylı çek valf ve ana gövdeyi oluşturan döküm parçalar ve hortum bağlantı rakorundan (kurt ağızı) meydana gelmektedir. Yer altı hidratında tahliye sibobu yoktur. Gövde pik dökümdür. Yer altı yangın hidrant kazanı ile birlikte montaj yapılması tavsiye edilmektedir. Hidrant açma anahtarı yardımıyla mil kumanda edilerek açma kapama işlemi gerçekleştirilmektedir. Gövde üzerinde bulunan yaylı çek valf su kullanımı olmadığı zamanlarda hidrant içindeki suyu boşaltarak soğuk havalarda donmayı engellemektedir. Yer altı yangın hidrantları, fabrikalarda, depolarda, endüstriyel tesislerde bina çevrelerinde yangına hassas ormanlık arazilerde ve yerleşim bölgelerinde itfaiyenin su temini için kullanılmaktadır.

Sistemin Uygulama Alanları

• Endüstriyel Tesisler
• Lojistik Merkezleri
• Üretim Binaları
• Depolar
• Alışveriş Merkezleri
• Oteller
• Hastaneler
• Havaalanları

Yangın Hidrant Sistemlerinin 6 ya da 12 aylık periyodlar ile mutlaka bakımlarının yaptırılması gerekmektedir. Yangının söndürülmesi ve acil durumlarda sistemlerin sağlıklı bir şekilde çalışabilmesi için, kurum ve kuruluşların hidrant sistemlerinin bakımlarını yaptırmaları öncelikle insanların korunması ve sistemin koruması açısından zorunludur. 

Ontek Yangın ve Güvenlik Teknolojileri olarak, profesyonel ekibimizle tesislerinizdeki ilk müdahalede kontrol altına alınamayan yangınlara dışarıdan müdahale işlevini yerine getiren Yangın Hidrant Sistemlerinin projelendirilmesini, malzeme teminini, montajını, devreye almasını ve bakım faaliyetlerini uluslararası normlara bağlı kalarak uygulayıp, siz değerli iş ortaklarımızın yangından korunmasına yardımcı olmaktayız. Hizmetlerimiz hakkında daha detaylı bilgi almak veya projeniz için bize ulaşmak için lütfen iletişim bilgilerimizi kullanın. Size yardımcı olmaktan mutluluk duyarız.